Przewodnik po badaniach nad mazdutide: mechanizm, próby kliniczne i status regulacyjny

Oksyntomodulina, hormon, na którym wzorowany jest mazdutide, jest uwalniana z jelit po posiłku i sygnalizuje poprzez receptor GLP-1 oraz receptor glukagonu. Aktywacja receptora GLP-1 spowalnia opróżnianie żołądka, zwiększa wydzielanie insuliny i zmniejsza apetyt. Aktywacja receptora glukagonu wiąże się z wyższym wydatkiem energetycznym i utlenianiem tłuszczów w wątrobie — efekt ten jak dotąd wykazano głównie w modelach zwierzęcych. Mazdutide został zaprojektowany tak, aby oddziaływać na oba receptory jednocześnie, a nie tylko na receptor GLP-1.^[8][1]

Przed rozpoczęciem badań na ludziach wykazano, że mazdutide silnie wiąże się zarówno z ludzkimi, jak i mysimi receptorami GLP-1 i glukagonu in vitro oraz poprawia kontrolę glikemii u myszy. Te przedkliniczne badania wiązania i metabolizmu u gryzoni stanowią podstawę twierdzeń o zaangażowaniu receptorów, stosowanych w całym programie klinicznym — to farmakologia, a nie gwarancja takiego samego efektu u każdej osoby.^[1]

Aktywność receptora glukagonu podnosi poziom glukozy we krwi, dlatego farmakologicznie można ją wykorzystać tylko w połączeniu z aktywnością receptora GLP-1, która ten efekt równoważy. Mazdutide, survodutide i Retatrutide opierają się na tej zasadzie, choć różnią się mieszanką receptorów: mazdutide i survodutide to podwójne agonisty GLP-1/glukagonu, podczas gdy Retatrutide działa dodatkowo na trzeci receptor — GIP. Szczegółowe porównanie obu podwójnych agonistów oraz agonisty potrójnego znajdziesz w dedykowanym artykule.^[8]

Pierwsze opublikowane dane dotyczące mazdutide u ludzi pochodzą z kontrolowanego placebo badania fazy 1b z eskalacją dawki, przeprowadzonego w sześciu ośrodkach w Chinach z udziałem dorosłych z nadwagą (BMI co najmniej 24, z hiperfagią lub co najmniej jedną chorobą współistniejącą związaną z wagą) lub otyłością (BMI co najmniej 28). Dwudziestu czterech uczestników przydzielono losowo w stosunku 2:1 do grupy otrzymującej mazdutide raz w tygodniu lub placebo, w trzech kohortach z rosnącymi dawkami (do 3,0; 4,5 lub 6,0 mg) przez 12 tygodni. Średnia masa ciała zmniejszyła się o 4,81%, 6,40% i 6,05% w poszczególnych kohortach, podczas gdy w grupie placebo odnotowano wzrost o 0,60% (p<0,0001 dla każdego porównania). U 54,2% uczestników otrzymujących mazdutide uzyskano utratę masy ciała o co najmniej 5%, podczas gdy w grupie placebo nie odnotowano takiego wyniku.^[1]

Kluczowe badanie fazy 3, GLORY-1, opublikowane w *New England Journal of Medicine* w 2025 roku, objęło 610 dorosłych Chińczyków z BMI co najmniej 28 lub 24–28 z chorobą związaną z wagą, obserwowanych przez 48 tygodni podczas cotygodniowego podawania mazdutide w dawkach 4 lub 6 mg lub placebo. Średnia masa ciała zmniejszyła się o 11,00% i 14,01% w obu grupach dawkowania, podczas gdy w grupie placebo odnotowano wzrost o 0,30%. Utraty masy ciała o co najmniej 15% doświadczyło 35,7% i 49,5% uczestników, w porównaniu z 2,0% w grupie placebo.^[3]

Badanie GLORY-2, opublikowane w *JAMA* w 2026 roku, testowało wyższą dawkę 9 mg u 461 dorosłych Chińczyków z BMI co najmniej 30 przez 60 tygodni. Masa ciała zmniejszyła się o 16,65%, podczas gdy w grupie placebo odnotowano spadek o 1,50%. Efekty żołądkowo-jelitowe były częste przy tej dawce: wymioty wystąpiły u 53,1% grupy otrzymującej mazdutide, nudności u 46,9%, a biegunka u 39,4%, głównie o nasileniu łagodnym do umiarkowanego.^[4]

Poza Chinami, badanie fazy 2 z udziałem 179 osób w USA, opublikowane w *The Lancet Diabetes & Endocrinology* w 2026 roku, wykazało redukcję masy ciała po 32 tygodniach o 7,3%, 15,6% i 18,1% w grupach otrzymujących dawki 3–6 mg, 10 mg i 16 mg, w porównaniu z 0,9% w grupie placebo. Dwadzieścia procent uczestników z grupy 16 mg przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych — to najwyraźniejszy sygnał, że wyższe dawki wiążą się z większą utratą masy ciała, ale też trudniejszym profilem tolerancji.^[5]

Dwa badania fazy 3 z udziałem dorosłych z cukrzycą typu 2, opublikowane w *Nature* w 2026 roku, testowały mazdutide przez sześć do siedmiu miesięcy. DREAMS-1 wykazało redukcję HbA1c w porównaniu z placebo po 24 tygodniach. DREAMS-2 udowodniło, że mazdutide przewyższa dulaglutyd w dawce 1,5 mg pod względem kontroli glikemii po 28 tygodniach, a także zapewnia większą utratę masy ciała w tym samym badaniu.^[6][7]

Zatwierdzenie w leczeniu cukrzycy typu 2 w Chinach, we wrześniu 2025 roku, nastąpiło po tym drugim programie badań, trzy miesiące po początkowym zatwierdzeniu w zakresie zarządzania wagą.^[2]

Mazdutide jest również badany we wczesnych fazach klinicznych pod kątem stłuszczeniowej choroby wątroby związanej z zaburzeniami metabolicznymi (MASLD), obturacyjnego bezdechu sennego oraz zaburzeń związanych z używaniem alkoholu, oprócz zatwierdzonych wskazań w leczeniu otyłości i cukrzycy. Najbardziej szczegółowe opublikowane dane dotyczące MASLD pochodzą z badań przedklinicznych: w badaniu z 2026 roku wywołano MASLD u myszy dietą wysokotłuszczową, a oddzielnie w hodowlach ludzkich hepatocytów poddanych działaniu wolnych kwasów tłuszczowych, a następnie leczono oba modele mazdutide. U leczonych myszy i komórek zaobserwowano mniejsze nagromadzenie tłuszczu w wątrobie, niższe markery uszkodzenia wątroby oraz mniejsze zapalenie, a autorzy zaproponowali mechanizm obejmujący stres retikulum endoplazmatycznego i sygnalizację NF-κB. To dowód na mechanizm uzyskany na myszach i hodowlach komórkowych, a nie wynik u człowieka.^[2][10]

W przypadku obturacyjnego bezdechu sennego mazdutide jest badany w trwającym badaniu fazy 3 (GLORY-OSA) z udziałem dorosłych Chińczyków z umiarkowanym do ciężkiego OBS i BMI co najmniej 28. Badanie ma porównać mazdutide w dawce 9 mg z placebo pod względem zmiany wskaźnika bezdech-hipopnea — liczby przerw w oddychaniu na godzinę snu — po 48 tygodniach. W momencie publikacji tego artykułu badanie jest w toku, a wyniki nie zostały jeszcze opublikowane.^[11]

W przypadku zaburzeń związanych z używaniem alkoholu Eli Lilly prowadzi kontrolowane placebo badanie fazy 2 typu *proof-of-concept* z udziałem mazdutide, oceniające zachowania związane z alkoholem za pomocą metody *Timeline Followback* od stanu wyjściowego do 28 tygodni. Podobnie jak w przypadku badania dotyczącego bezdechu sennego, nie opublikowano jeszcze wyników.^[12]

We wszystkich opublikowanych badaniach klinicznych mazdutide dominującym sygnałem tolerancji są działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego: zmniejszony apetyt, nudności, wymioty i biegunka, zazwyczaj łagodne do umiarkowanych, częstsze przy wyższych dawkach i w pierwszych dniach po cotygodniowym wstrzyknięciu. W badaniu fazy 1b, pierwszym z udziałem ludzi, żaden uczestnik nie przerwał terapii z powodów bezpieczeństwa, nie odnotowano hipoglikemii ani poważnych zdarzeń niepożądanych. Natomiast w grupie przyjmującej 16 mg w amerykańskim badaniu fazy 2, 20% uczestników przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych — dowód na to, że tolerancja, nie tylko skuteczność, zmienia się wraz z dawką.^[1][5]

Tętno to sygnał, na który zwracają szczególną uwagę recenzenci oceniający każdy koagonista receptora glukagonu, w tym mazdutide. Przegląd z 2026 roku wykazał, że mazdutide i survodutide podwyższają tętno w podobnym stopniu jak agoniści samego receptora GLP-1, ale zauważono też, że co najmniej jeden inny podwójny agonista z tej samej klasy został wycofany m.in. z powodu znacznego wzrostu tętna i wydłużenia odstępu QT, i stwierdzono, że efekty sercowo-naczyniowe należy wyjaśniać indywidualnie dla każdego związku w trwających badaniach.^[9]

Mazdutide to podwójny agonista: aktywuje receptory GLP-1 i glukagonu. Survodutide (BI 456906) to drugi podwójny agonista z opublikowanymi danymi z fazy 3. Retatrutide idzie dalej, dodając trzeci receptor — GIP, co czyni go potrójnym agonistą. To właśnie ta różnica strukturalna stoi za jego własnym programem badawczym i za porównaniami, których najczęściej szukają czytelnicy.^[8]

To porównanie — różnice w receptorach, zestawione dane z badań klinicznych i powody, dla których nie można bezpośrednio ocenić obu programów rozwojowych — zostało szczegółowo omówione w dedykowanym artykule, a nie jest tu powtarzane. Peptyds dostarcza Retatrutide jako peptyd badawczy; nie oferuje mazdutide ani survodutide.

As of September 2026, mazdutide's only regulatory approvals are the two granted in China in 2025. The European Medicines Agency's database of authorised medicines lists no mazdutide product, and there is no EPAR for it. In the United States, published clinical work is limited to the phase 1b and phase 2 trials described above; mazdutide has not reached a phase 3 readout or a regulatory filing there.^[13][2][5]

Peptyds nie dostarcza mazdutide. Oferuje Retatrutide, Tirzepatide i Semaglutide jako liofilizowane peptydy badawcze wyłącznie do zastosowań in vitro, każdy z dokumentacją serii opisaną na stronie jakości. Żaden z tych produktów badawczych nie jest lekiem ani nie jest przeznaczony do stosowania u ludzi; nic w tym artykule nie stanowi instrukcji dotyczącej osobistego stosowania mazdutide, którego Peptyds zresztą nie sprzedaje.