Amycretin: Badania stojące za podwójnym agonistą receptorów Novo Nordisk

CagriSema to połączenie dwóch niezależnie opracowanych cząsteczek – cagrilintide, agonisty receptora amyliny, oraz Semaglutide, agonisty receptora GLP-1 – podawanych w jednej iniekcji. Amycretin wykorzystuje inne podejście inżynieryjne: zgodnie z publikacjami z badań klinicznych jest to „nowy, jednocząsteczkowy agonista receptorów GLP-1 i amyliny”, co oznacza, że jedna sekwencja peptydowa działa na obie rodziny receptorów, zamiast łączyć dwa oddzielne leki.^[1][2]

Nie opublikowano bezpośredniego porównania amycretin z CagriSemą. Wyniki badań nad CagriSemą, w tym program fazy 3 REDEFINE, należą do przewodnika po cagrilintide, zamiast być powtarzane tutaj – oba to oddzielne programy rozwojowe Novo Nordisk.

Doustne, pierwsze badanie fazy 1 na ludziach, z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo (NCT05369390) objęło 144 dorosłych z nadwagą lub otyłością w pojedynczym ośrodku badawczym w San Antonio (Teksas) między majem 2022 a styczniem 2024. Badanie obejmowało pojedyncze dawki rosnące (część A, n=48), wielokrotne dawki rosnące (część B, n=36) oraz 12-tygodniową część z eskalacją dawki (część C/D, n=60) doustnego amycretin – do dwóch tabletek po 50 mg dziennie. Pierwszorzędowym punktem końcowym były działania niepożądane: zgłoszono 364 zdarzenia u 89 z 144 uczestników (62%), wszystkie łagodne lub umiarkowane, nasilające się wraz z dawką. Najczęstsze były objawy ze strony przewodu pokarmowego (49% zdarzeń, u 81% uczestników z jakimikolwiek działaniami niepożądanymi). Nie odnotowano zgonów. Zmiana masy ciała i glukozy na czczo oceniano jedynie jako punkty końcowe eksploracyjne – wyniki nie zostały podane jako konkretne liczby w opublikowanych rezultatach.^[1]

Oddzielne randomizowane badanie fazy 1b/2a (NCT06064006) testowało podskórny amycretin, podawany raz w tygodniu przez maksymalnie 36 tygodni, u 125 dorosłych z nadwagą lub otyłością (101 otrzymujących amycretin, 24 placebo) w tym samym ośrodku w San Antonio, w latach 2023–2024. Zmiana masy ciała była tu drugorzędowym punktem końcowym: przy najwyższej dawce (60 mg) masa ciała zmniejszyła się o 24,3% w porównaniu z 1,1% w grupie placebo w 36. tygodniu (p<0,0001). Niższe dawki podtrzymujące (20 mg, 5 mg i 1,25 mg) dały mniejsze, ale nadal istotne statystycznie redukcje: 22,0%, 16,2% i 9,7% odpowiednio, w krótszych okresach leczenia. Najczęstsze działania niepożądane ponownie dotyczyły przewodu pokarmowego, były głównie łagodne lub umiarkowane i ustępowały do końca badania. Wysoki odsetek uczestników wycofał się z powodów niezwiązanych z działaniami niepożądanymi.^[2]

Dwa towarzyszące badania fazy 2, zarejestrowane pod numerem NCT06542874 i opublikowane w *The Lancet* w sierpniu 2026 roku, testowały amycretin (zgłaszaną pod nazwą zenagamtide) u dorosłych z cukrzycą typu 2 przy stabilnej dawce metforminy, z dodatkiem inhibitora SGLT2 lub bez. W ramieniu podskórnym zrandomizowano 262 spośród 915 zakwalifikowanych uczestników (225 do cotygodniowego podawania zenagamtide w sześciu dawkach od 0,4 mg do 40 mg, 37 do placebo) w 83 ośrodkach w 11 krajach, z głównym punktem końcowym w postaci zmiany HbA1c w 36. tygodniu. Przy wyjściowej wartości HbA1c na poziomie 7,8% wyniki wahały się od -0,9% przy najniższej dawce (różnica w leczeniu wobec placebo -0,77 punktu procentowego, p=0,0021) do -1,7% przy najwyższej dawce 40 mg (różnica w leczeniu -1,56 punktu procentowego, p<0,0001). Poważne działania niepożądane wystąpiły u 8% uczestników poddanych leczeniu; w grupie placebo nie odnotowano żadnych, a zgony nie wystąpiły.^[4]

W ramieniu doustnym tego samego badania zrandomizowano 186 uczestników do codziennego podawania zenagamtide (6 mg, 25 mg lub 50 mg) lub placebo. Przy wyjściowej wartości HbA1c około 8% redukcja w 36. tygodniu wahała się od -0,9% przy dawce 6 mg (p=0,033) do -1,4% przy dawce 50 mg (różnica w leczeniu -1,09 punktu procentowego, p<0,0001), przy czym dawka 25 mg osiągnęła -1,3% (p=0,0001). Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego nasilały się wraz z dawką — od 26% uczestników przy 6 mg do 47% przy 50 mg, wobec 23% w grupie placebo; poważne działania niepożądane wystąpiły u 4% leczonych uczestników, a w grupie placebo nie odnotowano żadnych. W obu ramionach badania — podskórnym i doustnym — nie zgłoszono zgonów.^[5]

Program fazy 3 amycretin Novo Nordisk prowadzi pod nazwą „AMAZE”. AMAZE 1 (NCT07339423), testujący cotygodniowe podskórne podawanie amycretin wobec placebo u dorosłych z otyłością, rozpoczął rekrutację 24 lutego 2026 roku z planowaną liczbą 1 150 uczestników i przewidywaną datą zakończenia badania 26 czerwca 2029 roku. AMAZE 2 (NCT07533175), obejmujący dorosłych z nadwagą i cukrzycą typu 2, rozpoczął rekrutację 13 kwietnia 2026 roku z planowaną liczbą 630 uczestników i przewidywaną datą zakończenia 7 sierpnia 2028 roku. Status i liczby rekrutacyjne mogą się zmieniać; oba pochodzą bezpośrednio z rejestracji ClinicalTrials.gov na dzień publikacji tego artykułu.^[6][7]

Szerszy program AMAZE wykracza poza te dwa flagowe badania i obejmuje dodatkowe badania fazy 3 w obturacyjnym bezdechu sennym, chorobie zwyrodnieniowej stawu kolanowego, utrzymaniu masy ciała oraz duże badanie w stylu oceny wyników sercowo-naczyniowych w otyłości i niewydolności serca (NCT07567001) z planowaną liczbą 5 610 uczestników. Żadne z tych badań późnej fazy nie opublikowało wyników do września 2026 roku; nie należy ich interpretować jako dowodu na decyzję o dopuszczeniu do obrotu ani potwierdzonej korzyści sercowo-naczyniowej.^[8]

We wszystkich czterech opublikowanych badaniach na ludziach — doustnym fazy 1, podskórnym fazy 1b/2a oraz podskórnym i doustnym fazy 2 w cukrzycy — zdarzenia ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, zmniejszony apetyt) były najczęstszymi działaniami niepożądanymi, zazwyczaj opisywane jako łagodne do umiarkowanych i nasilające się wraz z dawką. W żadnym z tych czterech badań nie zgłoszono zgonów. Poważne działania niepożądane wystąpiły u niewielkiej części uczestników w badaniach cukrzycowych (8% w ramieniu podskórnym, 4% w doustnym) i były rzadkie lub dotyczyły pojedynczych przypadków we wcześniejszych badaniach fazy 1.^[1][2][4][5]

Amycretin jest jednym z kilku długo działających związków łączących biologię szlaku GLP-1 i amyliny, obok eloralintide firmy Eli Lilly i własnego preparatu Novo Nordisk — CagriSemy. Ten artykuł skupia się na opublikowanych dowodach dotyczących samej amycretin, a nie na porównaniach między związkami; aby zobaczyć, jak amycretin, eloralintide i CagriSemę porównano w pośredniej metaanalizie sieciowej, zapoznaj się z porównaniem eloralintide i Retatrutide, które szczegółowo omawia te dowody.

Amycretin (zenagamtide) nie ma zatwierdzenia FDA ani autoryzacji EMA na wrzesień 2026 roku. Pozostaje związkiem badawczym, testowanym wyłącznie w zarejestrowanych badaniach klinicznych, a jej program fazy 3 wciąż prowadzi rekrutację i jest oddalony o lata od zakończenia.^[9]

Peptyds dostarcza Semaglutide w postaci liofilizowanego peptydu badawczego wyłącznie do pracy laboratoryjnej in vitro, z dokumentacją serii opisaną na stronie jakości. Nie dostarcza amycretin. Nic na tej stronie nie stanowi oferty sprzedaży amycretin ani nie powinno być interpretowane jako instrukcja stosowania jakiegokolwiek związku w celach osobistych lub u ludzi.